Daihatsu Aşkına

[ilker]

Doğru biliyorsun...Heel and toe için gaz ve fren pedalları aynı yüksekliğe getiriliyor... Bizim arabalarda da yapılıyor ama yarıştaki gibi çok sık ihtiyaç duymadığın için biraz deneyimle ve geniş tabanlı bir ayakkabın varsa 1 - 2 defa deneyebilirsin... yükseklik farkını geniş tabanlı ayakkabı ile heel and toe olarak değil de toe and toe olarak yapıyorsun anlayacağın... ama ben orjinal ifadesini kullanmak istedim ...Sonra cahile bak demeyin diye Ha bu arada Geniş tabanlı ayakkabı bu iş için bir kolaylık olmakla birlikte pedalların arasına kayıp bir sıkışırsa çok tehlikeli olur... Her zaman pedalları hissedebileceğimiz ince tabanlı ve ayağı tam kavrayan ayakkabılar giymeye çalışalım... Yada kışlık botlarla kullanırken iki katı dikkat gösterelim derim.... Hatta dedim bile....

[Doorman]

Doğru biliyorsun...Heel and toe için gaz ve fren pedalları aynı yüksekliğe getiriliyor... Bizim arabalarda da yapılıyor ama yarıştaki gibi çok sık ihtiyaç duymadığın için biraz deneyimle ve geniş tabanlı bir ayakkabın varsa 1 - 2 defa deneyebilirsin... yükseklik farkını geniş tabanlı ayakkabı ile heel and toe olarak değil de toe and toe olarak yapıyorsun anlayacağın... ama ben orjinal ifadesini kullanmak istedim ...Sonra cahile bak demeyin diye Ha bu arada Geniş tabanlı ayakkabı bu iş için bir kolaylık olmakla birlikte pedalların arasına kayıp bir sıkışırsa çok tehlikeli olur... Her zaman pedalları hissedebileceğimiz ince tabanlı ve ayağı tam kavrayan ayakkabılar giymeye çalışalım... Yada kışlık botlarla kullanırken iki katı dikkat gösterelim derim.... Hatta dedim bile....

Biryerde okumuştum, adamalar yumuşak zeminli boş ve geniş bir yerde düşük hızlarda deneyin diyordu.

[ŞARLO]

1-) kompresyonun aracınıza hiç bir zararı yoktur.( 5. vitesten 1. vitese atmıyorsanız şayet.) kaldıki bahsettiğimiz araçlar 1 tonluk araçlar.adam koskoca kamyonlara kompresyon frenleri koymuş sırtında tonlarca yükle motoru kompresyona bırakıyor ve aracının hızını yavaşlatıyor. hiç kompresyondan şanzumanı dağılmış bir kamyon duydunuzmu.yok.
2-)

Yaşanmış örnek : Oldukça yoğun bir kar yağışı sonrası kayganlaşmış olan zeminde önümde bir Tofaş Doğan marka otomobil olduğu halde rampa iniyorduk.. Amcam sanırım rampa inerken kompresyonla inmenin doğru olduğunu bir yerlerden duymuş ki, bunu uygulamaya kalktı... Hangi vitesten hangisine attı ve ayarı kaçık sol ayağını debriyajdan ışık hızıyla mı çekti bilinmez, bir anda arabasının burnu benimle yüz yüze geldi.... Arabası arkadan itiş olduğu için arka tekerlekler tıpkı frenlemede olduğu gibi davrandı ve araç olduğu yerde dönüverdi... Halbuki rampa başında uygun vitesi seçip arabasını akışa bıraksaydı kompresyonu kullanarak ve tekerleklerde devir farkı yaratmadan güvenli bir şekilde inecekti...

burada adam aracını kompresyona bırakmamış resmen fren pedalının üzerine zıplamış. zira arkadan çekişli araçlar rampa aşşağı kompresyonda oldukça güvenlidir önden çekişlilere göre. bu araçta kompresyon arka tekerleklere hülmedeceğinden kontrol tamamen öntekerleklerde olacaktır onun kontrolüde şöförde. örnek lendirecek olursak dorseli kamyonların fren lerine bastığınızda dorsedeki tekerlekler frenleme yapar. ön tekerleklere tamamen boştadır arka tekerlekler kamyonu arkadan asılırken ön tekerlekler kontrolü sağlar.tam tersi olsa kamyonun önü olduğu yerde dururken dorsesi daire çizerek kayar tofaş doğan gibi.
rampa inişlerde önden çekişli aracı kompresyona bırakmak oldukça tehlikelidir özellikle kaygan zeminde.motor kompresyon yaparak ön tekerlekleri kilitler direksiyon kontrolünü zorlaştırır aracın arkası sağa sola savrulur. önden çekişli araçlarınızda kaygan zeminde rampa aşşağı yolculuk yapmak zorunda kaldığınızda el freninizi 1 tırnak çekerek aracınızın hakimiyetini tamamen ön tekerleklere vere bilirsiniz.( dorseli kamyon örneğinde olduğu gibi.)
3-)

Kompetisyon tarzı bir sürüş sırasında kompresyona extrem durumlar haricinde neredeyse hiç ihtiyaç duyulmaz çünkü parkuru en hızlı şekilde bitirmek hedeftir. Bir pist yarışında keskin bir viraja girerken yapacağınız heel and toe ( sağ ayağın burnu fren topuğu gaz ) ile arabanın devrini yükseltirken bir yandan da topukla frenleme yaparak mümkün olan en az kompresyonla bir alt vitesin en üst devirlerini yakalamaya çalışarak kompresyondan kurtulmaya çalışırsınız... Bunun açıklaması şudur... Demek ki ani kompresyonlar özellikle manevralar sırasında tıpkı frene basmış gibi aracı ideal çizgisinden çıkarır...

virajlarda olay farklıdır.hız kezmeden viraja girdiğinizde aracın arkası savrulur.burada frene basmaktaki amaç tamamen arkanın sağa sola savrulmasını engellemektir.aynı anda gazıda basılı tutarak arka tekerleklerin ön tekerlekleri izlemesi sağlanır.ve hızınızı hiç düşürmeden virajı rahatlıkla alabilirsiniz. şayet profösyenel değiseniz yapılası tavsiye edilmez.
kaş yapayım derken göz çıkarta bilirsiniz.

[ilker]

1-) kompresyonun aracınıza hiç bir zararı yoktur.( 5. vitesten 1. vitese atmıyorsanız şayet.) kaldıki bahsettiğimiz araçlar 1 tonluk araçlar.adam koskoca kamyonlara kompresyon frenleri koymuş sırtında tonlarca yükle motoru kompresyona bırakıyor ve aracının hızını yavaşlatıyor. hiç kompresyondan şanzumanı dağılmış bir kamyon duydunuzmu.yok.
2-)

Yaşanmış örnek : Oldukça yoğun bir kar yağışı sonrası kayganlaşmış olan zeminde önümde bir Tofaş Doğan marka otomobil olduğu halde rampa iniyorduk.. Amcam sanırım rampa inerken kompresyonla inmenin doğru olduğunu bir yerlerden duymuş ki, bunu uygulamaya kalktı... Hangi vitesten hangisine attı ve ayarı kaçık sol ayağını debriyajdan ışık hızıyla mı çekti bilinmez, bir anda arabasının burnu benimle yüz yüze geldi.... Arabası arkadan itiş olduğu için arka tekerlekler tıpkı frenlemede olduğu gibi davrandı ve araç olduğu yerde dönüverdi... Halbuki rampa başında uygun vitesi seçip arabasını akışa bıraksaydı kompresyonu kullanarak ve tekerleklerde devir farkı yaratmadan güvenli bir şekilde inecekti...

burada adam aracını kompresyona bırakmamış resmen fren pedalının üzerine zıplamış. zira arkadan çekişli araçlar rampa aşşağı kompresyonda oldukça güvenlidir önden çekişlilere göre. bu araçta kompresyon arka tekerleklere hülmedeceğinden kontrol tamamen öntekerleklerde olacaktır onun kontrolüde şöförde. örnek lendirecek olursak dorseli kamyonların fren lerine bastığınızda dorsedeki tekerlekler frenleme yapar. ön tekerleklere tamamen boştadır arka tekerlekler kamyonu arkadan asılırken ön tekerlekler kontrolü sağlar.tam tersi olsa kamyonun önü olduğu yerde dururken dorsesi daire çizerek kayar tofaş doğan gibi.
rampa inişlerde önden çekişli aracı kompresyona bırakmak oldukça tehlikelidir özellikle kaygan zeminde.motor kompresyon yaparak ön tekerlekleri kilitler direksiyon kontrolünü zorlaştırır aracın arkası sağa sola savrulur. önden çekişli araçlarınızda kaygan zeminde rampa aşşağı yolculuk yapmak zorunda kaldığınızda el freninizi 1 tırnak çekerek aracınızın hakimiyetini tamamen ön tekerleklere vere bilirsiniz.( dorseli kamyon örneğinde olduğu gibi.)
3-)

Kompetisyon tarzı bir sürüş sırasında kompresyona extrem durumlar haricinde neredeyse hiç ihtiyaç duyulmaz çünkü parkuru en hızlı şekilde bitirmek hedeftir. Bir pist yarışında keskin bir viraja girerken yapacağınız heel and toe ( sağ ayağın burnu fren topuğu gaz ) ile arabanın devrini yükseltirken bir yandan da topukla frenleme yaparak mümkün olan en az kompresyonla bir alt vitesin en üst devirlerini yakalamaya çalışarak kompresyondan kurtulmaya çalışırsınız... Bunun açıklaması şudur... Demek ki ani kompresyonlar özellikle manevralar sırasında tıpkı frene basmış gibi aracı ideal çizgisinden çıkarır...

virajlarda olay farklıdır.hız kezmeden viraja girdiğinizde aracın arkası savrulur.burada frene basmaktaki amaç tamamen arkanın sağa sola savrulmasını engellemektir.aynı anda gazıda basılı tutarak arka tekerleklerin ön tekerlekleri izlemesi sağlanır.ve hızınızı hiç düşürmeden virajı rahatlıkla alabilirsiniz. şayet profösyenel değiseniz yapılası tavsiye edilmez.
kaş yapayım derken göz çıkarta bilirsiniz.

Merhaba,

Benim yazdıklarımı alıntı tutarak bazı yorumlar yaptığınız için yazınıza cevap verme hakkım doğdu. Maddeler halinde listeleme yaparak benim her yazıma bir madde ile cevabi yazı yazmanız, “ Yazdıkların yanlıştır , benim yazdıklarım doğrudur “ şeklinde bir izlenim bırakıyor ki umarım öyle değildir.

Madem ki madde madde gidiyoruz başlayalım o zaman.

1- TIR ve kamyonlardan yola çıkmanız ne kadar hoş bir tesadüf. Uluslar Arası Ağır Nakliye yapan bir firmanın proje müdürüyüm. İnşallah çekici ve dorse kombinasyonlarının teknik özellikleri konusunda bilgilisinizdir de bu yazdıklarımı da alıntı yaparak çürütebilesiniz. “ Adam koskoca kamyonlara kompresyon frenleri koymuş sırtında tonlarca yükle motoru kompresyona bırakıyor ve aracın hızını yavaşlatıyor “ demiş ve eklemişsiniz “ hiç şanzumanı dağılmış bir kamyon duydunuz mu ? “ ve ısrarla devam etmişsiniz “ yok ! “ .

Canım kardeşim; biz çekicileri alırken “ intarder “ adı verilen ve şanzumana entegre edilen kompresyon frenleme sistemlerine dünyanın parasını sayıyoruz. Bu özel sistemlere sahip ağır vasıtaların kompresyondan şanzuman dağıttığını tabii ki duyamazsın.. Bu sistemden yoksun olan araçlarda ise bırak sadece duymayı şanzumanı yaktığı için servise çektiğimiz çok araç oldu. Nasıl bu kadar kesin bir şekilde “ yok “ yazabilirsin ki ? Ben bu işin tam da göbeğinde çalışıyorum. Var işte.

“ kompresyon motora zarar verir sakın kullanmayın “ diye bir şey iddia etmiyorum yanlış anlaşılmasın aman ha…Çok gerekli olduğu durumlar vardır çünkü.


2- Yine çekici ve dorseden örnek vermişsin. Şimdi ani motor kompresyonun ( arkadan itişli veya önden çekişli ) araçlarda ve kaygan zeminlerde yarattığı tehlike ile ilgili olarak yazmış olduğum yazıya neden dorselerdeki frenleme sistemini örnek gösterdiğini gerçekten anlayamadım. Yani arka tekerleklerden yapılan frenlemenin daha mı iyi olduğunu savunuyorsun ? Peki otomobil üreticileri akıl fukarası mı ? Neden çoğu otomobilde önler çok daha iyi tutan diskli frenleme ve arkalar daha zayıf olan kampana sistemine sahip ? Hiç düşündün mü bunu ? Yani arkayı daha kuvvetli yapıp önleri daha zayıf hale getirmek onların aklına gelmemiş olabilir mi acaba ?

Her neyse yazmışsın madem cevap vereyim, çekici ve dorse kombinasyonlarında ana frenlemenin dorse tarafından yapılmasının, kamyon dorselerde ise arka tekerleklerin esas frenlemeyi yapmasının nedeni yük taşıyan yani ağırlık merkezini bulunduran akslarda frenleme yapmanın gerekliliğidir çünkü hafif olan akstaki tekerlekler, ortaokul fizik bilgisine sahip bir insanın gayet rahat idrak edebileceği gibi zaten kayacaktır. Boş bir kütlenin ona bağlı olan dolu bir kütleyi durdurma görevi mi daha mantıklıdır, yoksa dolu kütlenin kendisini frenleyerek boş kütleyi de yavaşlatması mı ?

Verdiğin örneklerin maalesef benim yazımın içeriği ile yakın uzak alakası yok. Otomobil farklıdır arkadaşım.

Sizi bilmiyorum ama ben ileri sürücü sertifikası sahibi birisi olarak ( ki bu sertifikayı her önüne gelene vermezler ) , aldığım eğitimlerde hiç önden çekişli aracı aracı kompresyona bırakmak oldukça tehlikelidir diye bir genelleme duymadım. Eğitimlerde hocalarımız olan Nejat Avcı, Volkan Işık, Serdar Bostancı gibi ünlü ralli pilotlarına binlerce soru sorduk ama böyle yanlış bir genellemeyi ilk defa sizden duyuyorum. Bu kadar net konuşabildiğinize göre bu konuda akademik bir geçmişiniz var diye düşünüyorum.

Kaygan zemin konusuna gelince, önden çekiş arkadan itiş fark etmez… Eder tabi de sizin yazdığınız gibi değil… Bize eğitimlerde ilk öğretilen şeylerin başında önden çeker ve arkadan itişli otomobillerin viraj alırken ve frenleme esnasında gösterdiği farklı tepkilerin nasıl kontrol edilmesi gerektiğiydi.

Haklı olduğunuz nokta önden çeker otomobillerin önden kayma ( under steering ) durumunda çok tehlikeli olduğudur ama bunun doğru ifadesi önden çeker araçları kompresyona bırakmak oldukça tehlikelidir ASLA olamaz. İfadenizi şu şekilde düzeltebilirim “ Önden çekişli otomobilleri TUTUNMASI ZAYIF OLAN YÜZEYLERDE ani kompresyona sokmak oldukça tehlikelidir. “ Ama arkadan itişlileri de bu yüzeylerde ani kompresyona sokmak oldukça tehlikelidir. Siz sanıyor musunuz ki dorseler arkadan frenleme yapıyor diye kaygan zeminde arka tekerleklerin dönme kabiliyeti aniden azaltılınca hiçbir şey olmaz ? Yaşadığım olayda adam fren pedalı üzerinde zıplamış olsaydı kuvvetli olan disk frenler ön tekerlekleri ( her ne hikmetse fabrika öne takmış işte ) arkadan daha önce kilitleyecek ve araç önden kaymaya devam edecekti. Oysa ki bize öğretilen ve arabanın burnunu viraj içine sokmaya yarayan “ el freni ile u dönüş “ tekniğindeki gibi arka tekerlekler kilitlendi ve top gibi döndü olduğu yerde. Ben sanmıyorum ki yoğun karla kaplı zeminde bu amcam varyasyon olsun diye el freni çeksin ve ailesini böyle tehlikeli bir teste dahil etsin. Bunun tek nedeni ani kompresyondu. Yok, tezinizde ısrarcı iseniz arkadan itişli bir otomobilimiz var şirketimizde , kar yağdığında yaptığım binlerce testten birisini daha seve seve yaparak sadece frene basarak arkadan itişli bir arabayı arabayı olduğu yerde çeviremeyeceğinizi video çekimleri ile ispatlarım size.

Ayrıca önden çekişli araçlarda kaygan zeminde rampa aşağı seyrederken el frenini 1 tırnak çekerek hakimiyeti kolaylaştırma fikri doğru olmakla beraber her arabanın el freninin 1 tırnak çekildiğindeki frenleme kabiliyeti değişkenlik göstereceğinden tehlikeli bir öneri diye değerlendiriyorum.

3- Hız kesmeden viraja nasıl girilir bilemedim. WRC ( world rally championship ) klasmanındaki otomobiller bile hızlarını virajın derecesine göre düşürerek viraja girebiliyorlar ki CO-Pilotun okuduğu yol notundaki 4 left, 3 right gibi ifadelerde bulunan rakamlar viraj sertliğini önceden pilota deklare eden kodlardır. Anlatmış olduğum Heel and Toe ( topuk ve ayak burnu ) tekniği viraj alırken bir alt vitese geçiş sırasında uygun devri yakalayarak otomobili ani kompresyona sokmayı engellemek ve viraj çıkışında mümkün olan en güçlü ve hızlı viteste olabilmek için ortaya çıkmış bir tekniktir. İfade ettiğiniz gibi evet gaz ve fren kombinasyonu ile ani kompresyonun yaratabileceği dengesiz ilerleme önlenir ve arka tekerlekler ön tekerlekleri izlemeye devam eder ki zaten bunun aksini iddia etmiyorum.
Yalnız bu yazdığınız şey olayın sonucudur. Yani bu işin Nasıl ? gerçekleştiği ve Tekniği ile ilgili bir açıklama değildir.
Belki ben yanlış anlamışımdır ama her paragraf sonrası açıklamalarıma cevap yazmanız beni bu şekilde bir cevap yazısı yazmaya itti. Eğer halen yazdıklarım içerisinde benim yanlış sizin doğru olduğunuzu düşündüğünüz bir nokta kaldıysa, bunu belirtin ki size sadece yazarak değil teknik veriler ve dökümanlar ile bunları ispatlayayım.

Cevabınızı sabırsızlıkla bekleyeceğim.

Saygılar,